W Ostrołęce trwa Ogólnopolska Konferencja Naukowa zatytułowana „Ostatni rok nadziei? Polska i Polacy w 1946 r.”. Wydarzenie, które zgromadziło wybitnych badaczy i historyków z całego kraju, odbywa się w siedzibie Muzeum Żołnierzy Wyklętych. Przedpołudniowa część spotkania przyniosła niezwykle ważny dla muzeum moment - przekazanie wyjątkowej pamiątki historycznej do zbiorów muzealnych.
Wydarzenie rozpoczęło się o godzinie 10:30 otwarciem obrad. Tematyka konferencji skupia się wokół niezwykle skomplikowanych losów powojennej Polski. Prelegenci analizują kluczowe zagadnienia z 1946 roku, takie jak działalność podziemia niepodległościowego, narodziny opozycji przedsierpniowej, kulisy sfałszowanego przez komunistów referendum ludowego oraz trudne relacje rodzącego się aparatu państwowego z Kościołem Katolickim. W programie znalazły się także referaty dotyczące sytuacji białostockich Żydów oraz realiów życia w samej Ostrołęce w tamtym okresie.
Wyjątkowy relikwiarz trafił do muzeum!
Najważniejszym punktem porannego bloku konferencji była uroczystość przekazania do zbiorów Muzeum Żołnierzy Wyklętych niezwykle cennej pamiątki. Jest to osobisty relikwiarz kieszonkowy, który należał do sierż. Józefa Oksiuty, ps. „Pomidor” - żołnierza legendarnej 6. Wileńskiej Brygady AK, walczącego w strukturach niepodległościowych w latach 1946-1950.
Przekazania tego cennego przedmiotu dokonała córka bohatera, pani Barbara Janeczko. Uroczystość poprzedziła poruszająca rozmowa z córką sierżanta „Pomidora” oraz prelekcja Michała Ostapiuka, który przybliżył zebranym przebieg wymagającej i pełnej poświęceń służby Józefa Oksiuty. Relikwiarz od teraz będzie stanowił stały element muzealnej kolekcji, przypominając zwiedzającym o osobistym wymiarze historii i wierze żołnierzy podziemia.
Dyskusje i panele naukowe potrwają do wieczora
Konferencja zaplanowana jest na cały dzień. Tuż po godzinie 12:00 rozpoczął się drugi panel dyskusyjny, w którym udział biorą Piotr Jegliński, Piotr Naimski oraz Paweł Nowacki. Tematem debaty prowadzonej przez Krzysztofa Dąbkowskiego jest „Sztafeta niepodległości”, czyli ciągłość ideowa łącząca Żołnierzy Wyklętych z późniejszą opozycją antykomunistyczną.
Przed uczestnikami oraz słuchaczami jeszcze całe popołudnie pełne historycznych odkryć. Wykłady i panele dyskusyjne potrwają do późnego popołudnia. Poniżej prezentujemy szczegółowy harmonogram popołudniowej części wydarzenia:
14:00 - Przerwa obiadowa
15:00 - "Propagandowy wydźwięk procesu kpt. Stanisława Sojczyńskiego „Warszyca” i jego podkomendnych w komunistycznej prasie..." - Paweł Wąs (Oddział IPN w Łodzi)
15:20 - "Szafranki, 26 lutego 1946 r." - Piotr Łapiński (1. Podlaska Brygada WOT)
15:40 - "Katolicki Uniwersytet Lubelski w 1946 r." - Krzysztof Dąbkowski (MŻW/KUL)
16:00 - Przerwa
16:10 - "Referendum ludowe 1946 r. na terenie mazurskich powiatów województwa białostockiego (Ełk, Gołdap, Olecko)..." - Waldemar Tyszuk (Oddział IPN w Białymstoku)
16:30 - "Sytuacja białostockich Żydów w 1946 r." - Paweł Kornacki (Oddział IPN w Białymstoku)
16:50 - "Rok 1946 w Ostrołęce" - Jerzy Kijowski (Ostrołęckie Towarzystwo Naukowe im. Adama Chętnika)
17:10 - "Wielka ucieczka z Diagiliewa" - marzec 1946 r. - Michał Ostapiuk (MŻW/Oddział IPN w Białymstoku)
17:30 - Zakończenie konferencji
Wydarzenie stanowi doskonałą okazję do pogłębienia wiedzy o jednym z najbardziej dramatycznych okresów w powojennej historii Polski. Podsumowanie wniosków płynących z dzisiejszych wystąpień z pewnością przyniesie wiele nowych spojrzeń na rok 1946.








![Musical, który uczy wartości. Tak Ostrołęka świętowała 1 czerwca z rotmistrzem Pileckim [ZDJĘCIA]](./luba//dane/pliki/zdjecia/2026/m/710781867_1436689498499607_1339898999214137573_n.jpg)

![Cztery oblicza matczynej miłości. Wyjątkowy spektakl w Muzeum Żołnierzy Wyklętych [WIDEO, ZDJĘCIA]](./luba//dane/pliki/zdjecia/2026/m/koncert_dzien_matki.png)
1
8
19
24