zdjecie 1233
zdjecie 1233
zdjecie 1233
2020-08-16T12:43:54+02:00 eOstroleka.pl
Ostrołęka,

Ostrołęka w wojnie polsko-bolszewickiej: 10 ciekawostek, które warto poznać

REKLAMA
REKLAMA
6
0
8

Dziś Święto Wojska Polskiego i 100. rocznica wielkiego zwycięstwa w Bitwie Warszawskiej. A jakie związki z wojną polsko-bolszewicką ma Ostrołęka? Oto 10 ciekawostek, które na pewno Was zainteresują. Przygotowali je Jolanta Żubrowska i Jacek Karczewski z Fundacji Splot Pamięci.

1. Ostrołęka dwukrotnie upamiętniona

O znaczeniu bitwy o Ostrołękę w początkach sierpnia 1920 świadczy fakt, że upamiętniono ją inskrypcją na jednej z Tablic na Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie. Inskrypcja z datą 5 sierpnia 1920 jest jedną z dwóch wzmianek o Ostrołęce w tym miejscu (druga to bitwa powstania listopadowego – 26.05.1831).

2. Ewakuacja urzędów

Zanim bolszewicy dotarli do Ostrołęki ewakuowano miejskich urzędników, przedstawicieli różnych instytucji i organizacji. Jedną z ewakuowanych była Maria Scheur, działaczka społeczna, członkini zawiązanego w lipcu Obywatelskiego Komitetu Obrony Państwa na powiat Ostrołęcki. Na podstawie opublikowanych listów do syna można prześledzić trasę ewakuacji, która biegła z Ostrołęki przez Dęblin, Radom w kierunku Torunia i dalej, aż do Kłecka niedaleko Gniezna.

3. Losy więzienia

Konieczna była też ewakucja personelu i więźniów ostrołęckiego więzienia. Kierował nią zaledwie 28-letni wówczas naczelnik Jan Feliks Czekałło, który zorganizował pracę więzienia w trudnym okresie po odzyskaniu niepodległości. Wszystkich podzielono na trzy grupy. Najliczniejsza, którą dowodził sam Czekałło, dotarła do Koronowa koło Bydgoszczy. Celem drugiej grupy był Rawicz, a trzeciej – Fordon. Do Ostrołęki powrócili 8 września.

4. Pociąg pancerny „Mściciel”

Marynarzy do Ostrołęki przywiózł 3 sierpnia 1920 r. pociąg pancerny Mściciel, który też wziął udział w walkach. Maszynistą tego pociągu był Dominik Złotkowski z Czarnowca, pomocnikiem Czesław Zalewski z Kaczyn Stara Wieś, palaczem Witold Mierzejewski z tej samej wsi.

5. „Baon morski bije się doskonale”

Bohaterską postawę marynarzy walczących pod Ostrołęką doceniano na bieżąco, już w trakcie walk. Gen. ppor. Jan Wroczyński wieczorem 3 sierpnia 1920 pisał do Naczelnego Dowództwa: "Kilkakrotne ataki na Ostrołękę z północo-wschodu odparto ze stratami obu stron. Rozpoczęte obejście miasta od południa na razie zlikwidowano za pomocą baonu morskiego, który bije się doskonale.

zdjecie

6. Bł. Ks. Władysław Miegoń

Jeden z bohaterów walk pod Ostrołęką (i autor przejmujących wspomnień), ks. Władysław Miegoń, który przybył razem z marynarzami, na zawsze związał się z marynarką. Nawet gdy trafił do niemieckiego obozu w czasie II wojny światowej chciał zostać ze swoimi marynarzami. Zamęczony został w Dachau w 1942 r. W 1999 roku został beatyfikowany.

zdjecie

7. Kontradmirał Steyer

Kontradmirał Włodzimierz Steyer, który mieszkał w Ostrołęce w latach 50. XX w., przeszedł do historii przede wszystkim jako obrońca Helu w 1939. Warto dodać, że brał też udział w przygotowaniach do wojny z bolszewikami w 1920 (sformował, jako dowódca, III Batalion Morski).

8. "Waleczna ludność ostrołęcka"

Felietonista "Kuriera Porannego" opisując odwrót bolszewików tak relacjonował wydarzenia z Ostrołęki: "wszędzie ludność cywilna brała udział w wypędzaniu bolszewików z okupowanych przez nich ziem polskich, ale najgoręcej wzięła się do tego dzieła waleczna ludność ostrołęcka. (...) Piętnaście karabinów ostrołęckich i broń dostarczona przez kolejarzy rozpoczyna gorączkowe działanie. Strzelają nawet baby. Postawa miasta jest nieprzejednana (...)".

9. Witos w Ostrołęce

Po wyparciu bolszewików z Ostrołęki miasto odwiedził Premier Wincenty Witos. Z okazji tej wizyty przed budynkiem starostwa ustawiono armaty zdobyte podczas odwrotu oddziałów bolszewickich. Widok ten uwieczniono na zdjęciu opublikowanym w „Tygodniku Ilustrowanym”.

zdjecie

10. Historia żurawiejki 5 Pułku Ułanów Zasławskich

Bolszewicy podczas odwrotu porzucali nieraz zrabowane rzeczy. Pozostawione skrzynie pełne zegarków znaleźli ułani z 5 pułku, a epizod ten uwieczniono w jednej z wersji zwrotek żurawiejki (kawaleryjskiej przyśpiewki):

Kto zegarki w polu zbiera?

To jest piąty pułk Hallera.

A refren towarzyszący żurawiejkom jest chyba wszystkim znany:

Lance do boju, szable w dłoń!

Bolszewika goń, goń, goń!

REKLAMA
Zobacz również

Wasze opinie

STOP HEJT. Twoje zdanie jest ważne, ale nie może ranić innych.
Zastanów się, zanim dodasz komentarz
Brak możliwości komentowania artykułu po trzech dniach od daty publikacji.
Komentarze po 7 dniach są czyszczone.
Kalendarz imprez
październik 2021
PnWtŚrCzPtSoNd
 27  28  29  30 dk1 dk2 dk3
dk4 dk5 dk6 dk7 dk8 dk9 dk10
dk11 dk12 dk13 dk14 dk15 dk16 dk17
dk18 dk19 dk20 dk21 dk22 dk23 dk24
dk25 dk26 dk27 dk28 dk29 dk30 dk31
×