Taka książka leżała kiedyś w każdym domu. Masz jeszcze swoją? [WIDEO]

Gruba, wyczytana aż do zagiętych rogów, leżała w szafce pod telefonem albo na półce w przedpokoju. Książka telefoniczna była kiedyś w niemal każdym domu, w którym zadzwonił aparat z tarczą lub klawiszami. Do jednej z nich wróciliśmy... To „Spis telefonów 1998 województwa ostrołęckiego” wydany przez Telekomunikację Polską S.A. Pamiętacie taką?

Na niebiesko-żółtej okładce widać kontur województwa ostrołęckiego, a w rogu logo „tp”. Rok 1998 ma tu wymowę symboliczną. Był to ostatni rok istnienia województwa ostrołęckiego, utworzonego w 1975 roku. Od 1 stycznia 1999 roku, po reformie administracyjnej, Ostrołęka i okoliczne powiaty znalazły się w województwie mazowieckim.

Książka z 1998 roku jest więc pamiątką podwójną. Przypomina czasy telefonów stacjonarnych i region, który istniał przez niemal ćwierć wieku jako osobne województwo.

Każdy kiedyś miał taką w domu

Zanim pojawiły się smartfony, wyszukiwarki i kontakty w chmurze, książka telefoniczna była podstawowym źródłem informacji. Znaleźć w niej można było numer do sąsiada, lekarza, urzędu gminy, szkoły czy sklepu w sąsiedniej wsi. Wystarczyło znać nazwisko i miejscowość.

Abonenci układani byli alfabetycznie, najczęściej z podziałem na miejscowości. Obok nazwiska widniał adres i numer telefonu. Dla wielu osób pierwsze kartkowanie nowego wydania było małą rodzinną ceremonią, bo trzeba było sprawdzić, czy „jesteśmy w książce”.

Telefon w domu – kiedyś powód do dumy

Dziś trudno w to uwierzyć, ale jeszcze w latach 90. telefon stacjonarny w domu nie był oczywistością. Na podłączenie linii czekało się niekiedy latami, a w wielu wsiach telefon miało tylko kilka domów. Do sąsiadów z telefonem chodziło się „zadzwonić”, a w pilnych sprawach na pocztę lub do budki telefonicznej.

Nic więc dziwnego, że własny numer w książce telefonicznej był dla wielu powodem do dumy. 

Gruby tom miał też zastosowania, których wydawca raczej nie przewidział. Książka telefoniczna podkładana była pod chwiejącą się nogę stołu; służyła jako podwyższenie na krześle dla dziecka; prasowała zasuszone kwiaty i liście czy też była notesem, bo na marginesach i okładce dopisywało się najważniejsze numery długopisem.

Te dopiski bywają dziś najciekawszą częścią starych egzemplarzy. To małe kapsuły czasu z numerami, które od dawna nie działają.

Koniec epoki papierowych spisów

Z czasem książki telefoniczne zaczęły przegrywać z telefonami komórkowymi i internetem. Numerów komórkowych w papierowych spisach na ogół nie było, a coraz więcej osób rezygnowało z telefonu stacjonarnego. Wyszukiwanie przeniosło się do internetu, a potem do aplikacji. 

Papierowe spisy zniknęły z domów, ale w wielu szafach i na strychach wciąż można je znaleźć. Dla kolekcjonerów i pasjonatów historii regionu to cenne źródło. Pokazują, kto i gdzie mieszkał, jakie firmy i instytucje działały w danej miejscowości i jak zmieniała się okolica.

Spis telefonów z 1998 roku to dla jednych zwykła stara książka, dla innych podróż w czasie do dzieciństwa, przedpokoju z aparatem na ścianie i rozmów liczonych impulsami. Macie w domu starą książkę telefoniczną? Znaleźliście w niej swoje nazwisko albo numer dziadków? Podzielcie się wspomnieniami w komentarzach!