Dobre wieści dla osób ubiegających się o zwrot kosztów pochówku. Od 1 stycznia 2026 roku zasiłek pogrzebowy jest znacznie wyższy. Kwota świadczenia wzrosła z dotychczasowych 4 tys. zł do 7 tys. zł. To jednak nie koniec zmian – ZUS wprowadza również mechanizm waloryzacji świadczenia.
Wysokość zasiłku pogrzebowego nie zmieniała się przez kilkanaście lat. Zmiana, która weszła w życie 1 stycznia 2026 r., jest odpowiedzią na rosnące koszty usług cmentarnych i pogrzebowych. Jak podaje Zakład Ubezpieczeń Społecznych, tylko w 2024 roku wypłacono prawie 360 tys. takich świadczeń (w tym blisko 49 tys. na Mazowszu). Teraz pomoc finansowa państwa będzie bardziej odczuwalna.
Ile wynosi zasiłek pogrzebowy w 2026 roku?
Kluczowa zmiana dotyczy kwoty bazowej. Data śmierci jest tutaj decydująca:
- Jeżeli zgon nastąpił do 31 grudnia 2025 r. – zasiłek wynosi 4 000 zł.
- Jeżeli zgon nastąpił od 1 stycznia 2026 r. – zasiłek wynosi 7 000 zł.
Co więcej, przepisy wprowadzają mechanizm waloryzacji zasiłku pogrzebowego. Od 1 marca 2026 roku kwota ta może zostać ponownie podwyższona, jeśli wskaźnik inflacji w roku poprzednim przekroczył 5 proc.
Komu przysługuje pełna kwota 7000 zł?
Zasady wypłaty różnią się w zależności od tego, kto pokrył koszty pogrzebu. Ustawodawca dzieli wnioskodawców na dwie grupy: członków rodziny i osoby obce/instytucje.
– Członkom rodziny zmarłego przysługuje pełna kwota zasiłku pogrzebowego – jeżeli osoba zmarła w 2025 roku to 4 tys. zł, a jeżeli śmierć nastąpiła w 2026 r. – 7 tys. zł – niezależnie od faktycznych kosztów pogrzebu – wyjaśnia Wojciech Ściwiarski, rzecznik prasowy ZUS na Mazowszu.
Do członków rodziny zalicza się: małżonka (wdowę/wdowca), rodziców, ojczyma, macochę, dzieci (własne, przysposobione, z rodziny zastępczej), rodzeństwo, dziadków i wnuki, osoby, nad którymi ustanowiono opiekę prawną.
W przypadku osób spoza rodziny (np. sąsiad, pracodawca, gmina, dom pomocy społecznej), ZUS zwraca jedynie udokumentowane koszty, ale nie więcej niż wynosi ustawowy limit (czyli do 7 tys. zł). Jeśli koszty pokrywało kilka osób, zasiłek jest dzielony proporcjonalnie do poniesionych wydatków.
Czego ZUS nie wlicza do kosztów pogrzebu?
Warto pamiętać, że przy rozliczaniu kosztów (szczególnie w przypadku osób spoza rodziny) ZUS bierze pod uwagę wydatki poniesione od chwili śmierci do momentu pochówku.
ZUS nie zwróci pieniędzy za: nagrobek, konsolację (stypę), kwiaty, opłaty pobierane przez zakład pogrzebowy za samo złożenie wniosku w ZUS.
Jak złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy (Z-12)?
Aby otrzymać świadczenie, należy złożyć formularz Z-12. Można to zrobić na kilka sposobów:
- Osobiście w placówce ZUS.
- Pocztą tradycyjną.
- Elektronicznie przez platformę PUE ZUS / eZUS.
- Przez pełnomocnika (np. upoważniony zakład pogrzebowy).
Wymagane dokumenty
Mimo możliwości złożenia wniosku online, oryginały rachunków muszą trafić do ZUS (osobiście lub pocztą). Dopuszczalne są kopie rachunków, ale tylko jeśli zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez bank.
Do wniosku należy dołączyć:
- skrócony odpis aktu zgonu (ZUS może go pobrać z USC na wniosek klienta),
- oryginały rachunków za koszty pogrzebu,
- dokumenty potwierdzające pokrewieństwo (np. akt urodzenia),
- zaświadczenie płatnika składek (jeśli dotyczy).
Ważne terminy
Prawo do zasiłku wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia śmierci. Jeżeli identyfikacja zwłok lub ich odnalezienie nastąpiło później, termin ten liczy się od dnia pogrzebu (wymagane jest wówczas zaświadczenie z policji lub prokuratury).
1
5
8
17